Τρίτη, 12 Απριλίου 2016

Το Χτύπημα του Ερντογάν στον Κεμαλισμό

Ο Ερντογάν σκέφτεται να κρατικοποιήσει την μεγαλύτερη ιδιωτική τράπεζα της Τουρκίας, την Isbank, ως ένα ακόμη χτύπημα στον Κεμαλισμό. Οι μετοχές της Isbank ανήκουν κατά 28% στο κοσμικό σοσιαλιστικό κόμμα που ίδρυσε ο Κεμάλ Ατατούρκ, το κεμαλικό CHP (Λαϊκό Ρεπουμπλικανό Κόμμα), και κατά 40% στους νυν και πρώην εργαζομένους της τράπεζας. Το υπόλοιπο 32% των μετοχών είναι εισηγμένο στο χρηματιστήριο.



Τον Φεβρουάριο του 2015, στο όνομα και πάλι της κάθαρσης, ο Ερντογάν κρατικοποίησε και την Bank Asya, στην οποία είχε επιρροή ο Ισλαμιστής πρώην σύμμαχος και νυν αντίπαλος του Ερντογάν, ο Φετουλάχ Γκιουλέν.

Ο Ερντογάν γενικότερα κλείνει τα κανάλια και τις τράπεζες στο όνομα της κάθαρσης, αλλά έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον ο τρόπος που ξεριζώνει σιγά σιγά τον Κεμαλισμό από την Τουρκία.

Να πω ότι και οι Κεμαλικοί και οι Ισλαμιστές του Ερντογάν είναι σοσιαλιστές, αλλά οι Κεμαλικοί πιστεύουν σε ένα κοσμικό κράτος, ενώ οι Ισλαμιστές πιστεύουν σε ένα θρησκευτικό κράτος, με το Κοράνι να είναι ουσιαστικά το Σύνταγμα της χώρας. Φυσικά οι Ισλαμιστές, που πήραν την εξουσία μόλις το 2003, χρειάζονται πολύ χρόνο για να μετατρέψουν την Τουρκία σε μία ολοκληρωμένη Ισλαμική Δημοκρατία, όπως είναι για παράδειγμα το Ιράν και το Πακιστάν.

Οι Ιρανοί Ισλαμιστές μάλιστα βοήθησαν πολύ τους Ισλαμιστές να πάρουν την εξουσία από τους Κεμαλικούς στην Τουρκία, με το σκεπτικό ότι θα μπορούσαν να συνεργαστούν πολύ καλύτερα στα ενεργειακά με τους Ισλαμιστές. Οι Κεμαλικοί ήταν πολύ προσανατολισμένοι προς την Δύση και τις ΗΠΑ. Παραδόξως, ενώ πράγματι αρχικά την άνοδο των Τούρκων Ισλαμιστών στην εξουσία ακολούθησε μεγάλη βελτίωση στις σχέσεις Ιράν-Τουρκίας, από το 2011 και μετά τα πράγματα έγιναν ακόμη χειρότερα για τις σχέσεις των δύο χωρών.

Ο λόγος ήταν φυσικά το Δόγμα του Νεο-Οθωμανισμού που ακολούθησαν οι Νταβούτογλου Ερντογάν από κάποιο σημείο και μετά, σύμφωνα με το οποίο η Τουρκία έπρεπε να επεκτείνει την επιρροή της μέχρι τον Περσικό Κόλπο. Σε κάποιο βαθμό το Δόγμα του Νεο-Οθωμανισμού των Ερντογάν-Νταβούτογλου ταυτίζεται με τον αγωγό φυσικού αερίου Κατάρ-Τουρκίας, χωρίς να πρόκειται και ακριβώς για το ίδιο πράγμα. Το Δόγμα του Νεο-Οθωμανισμού οδήγησε στον πόλεμο Τουρκίας-Ιράν στην Συρία.

Αντιθέτως, οι Κεμαλικοί πίστευαν περισσότερο στην εσωτερική ασφάλεια, και δεν ήταν διατεθειμένοι να ρισκάρουν αναταραχές στο Κουρδιστάν της Τουρκίας διεκδικώντας επιρροή στην Μέση Ανατολή. Γιατί ο Νεο-Οθωμανισμός θίγει το Ιράν και την Ρωσία, και είναι δεδομένο ότι θα έχει αντίκτυπο στο Κουρδιστάν της Τουρκίας.

Παρόλο που κανείς δεν μπορεί να προβλέψει τι θα είχε συμβεί αν στην εξουσία είχαν παραμείνει οι Κεμαλικοί, η άνοδος των Ισλαμιστών στην εξουσία μάλλον οδήγησε σε περισσότερα προβλήματα στις σχέσεις Ιράν-Τουρκίας. Τουλάχιστον με βάση αυτά που βλέπουμε μέχρι στιγμής. Το τι θα συμβεί παρακάτω θα το δούμε στην πράξη.

Να πω επίσης ότι οι Ερντογάν και Νταβούτογλου ανήκουν στην Μουσουλμανική Αδελφότητα, που είναι όσον αφορά το οικονομικό της μοντέλο πολύ πιο σοσιαλιστική σε σχέση με τον Κεμαλισμό, τουλάχιστον όπως ο Κεμαλισμός έχει εξελιχθεί τον 21ο αιώνα.

Για το χτύπημα των Ισλαμιστών στον Κεμαλισμό βλέπε επίσης

“Το Bloomberg για τους Ατατούρκ και Ερντογάν”

και

“Το Δόγμα του Νεο-Οθωμανισμού”

Για το άρθρο της Al Monitor για την κρατικοποίηση των τραπεζών βλέπε:

“Will government seize Turkey's largest bank”?, Απρίλιος 2014


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου