Πέμπτη, 15 Οκτωβρίου 2015

Οι Χώρες με τα Μεγαλύτερα Εμπορικά Πλεονάσματα και Ελλείμματα και οι Θεωρίες Συνομωσίας

Πολύ ενδιαφέρον πίνακας από το site της CIA, με τις χώρες ταξινομημένες ανάλογα με το πλεόνασμα/έλλειμμα του λογαριασμού τρεχουσών συναλλαγών τους (current account). Το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών είναι το άθροισμα των εξαγωγών και των εισαγωγών μίας χώρας, και περιλαμβάνει και υπηρεσίες και αγαθά. Σε έναν κόσμο που το μόνο προϊόν θα ήταν τα πορτοκάλια, αν μία χώρα εξήγαγε 100 (+) πορτοκάλια και εισήγαγε 150 (-) πορτοκάλια, θα είχε έναν έλλειμμα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών της -50 πορτοκαλιών (+100-150). Αν συνέβαινε το ανάποδο η χώρα θα είχε ένα πλεόνασμα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών της +50 πορτοκαλιών (+150-100).

Οι δύο χώρες με τα μεγαλύτερα εξαγωγικά πλεονάσματα είναι η Γερμανία και η Κίνα, με την Γερμανία να εξάγει κυρίως αυτοκίνητα και την Κίνα να εξάγει κυρίως ηλεκτρικές και ηλεκτρονικές συσκευές.  Στις πρώτες θέσεις βρίσκονται και αρκετές χώρες που εξάγουν κυρίως πετρέλαιο και φυσικό αέριο, αλλά αυτές οι χώρες παρουσιάζουν μεγάλες διακυμάνσεις όταν υπάρχουν σημαντικές μεταβολές στις τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου. Στις φωτογραφίες έχω συμπεριλάβει μόνο τις 15 πρώτες και τις 15 τελευταίες χώρες, αλλά στο link μπορείτε να δείτε όλες τις χώρες.

Εικόνα 1 Οι Χώρες με τα Μεγαλύτερα Πλεονάσματα


Στην τελευταία θέση βρίσκονται οι ΗΠΑ, με το μεγαλύτερο έλλειμμα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών τους, και το πετρέλαιο να είναι το μεγαλύτερο σε αξία προϊόν που εισάγουν.

Εικόνα 2 Οι Χώρες με τα Μεγαλύτερα Ελλείμματα


Την Ελλάδα ο πίνακας την εμφανίζει με έναν μικρό εξαγωγικό πλεόνασμα, αλλά η εικόνα δεν είναι αντιπροσωπευτική. Η Ελλάδα ήταν για δεκαετίες ελλειμματική, και λόγω της χρεοκοπίας έγινε πλεονασματική, λόγω κυρίως της κατάρρευσης των εισαγωγών και όχι της αύξησης των εξαγωγών μας.

Να προσθέσω επίσης ότι τα ελλείμματα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών καλύπτονται κυρίως από αντίστοιχο δανεισμό στο εξωτερικό. Μία χώρα που πουλάει στο εξωτερικό 100.000 ντομάτες και εισάγει 150.000 ντομάτες, πρέπει να δανειστεί από το εξωτερικό ξένο νόμισμα για να πληρώσει τις επιπλέον ντομάτες. Μία χώρα που συστηματικά παρουσιάζει ελλείμματα στις εμπορικές της σχέσεις με τον υπόλοιπο κόσμο αρχίζει να συναντά δυσκολίες στην εξεύρεση των κεφαλαίων που θα της επιτρέψουν να εισάγει τα επιπλέον πορτοκάλια που χρειάζεται. Το νόμισμα της αρχίζει να καταρρέει, και αναγκάζεται να πληρώνει όλο και υψηλότερα επιτόκια στα ομόλογα που εκδίδονται στο νόμισμα της, προκειμένου να βρει κάποιον πρόθυμο να την δανείσει.

Βλέπετε ότι ακόμη και οι ΗΠΑ έχουν αρχίσει να ανησυχούν μήπως οι αγορές τους γυρίσουν την πλάτη κάποια στιγμή. Ο λόγος που οι ΗΠΑ μπορούν και βρίσκουν ακόμη πρόθυμους να τους δανείσουν, παρά τα μεγάλα τους εμπορικά ελλείμματα από την δεκαετία του 70 και μετά, είναι επειδή το δολάριο, το μάρκο και το ελβετικό φράγκο ήταν τα πιο περιζήτητα νομίσματα του πλανήτη, και επειδή η οικονομία των ΗΠΑ είναι η πιο καινοτόμα οικονομία στον κόσμο. Να προσθέσω ότι σήμερα το μάρκο έχει αντικατασταθεί από το ευρώ που συμπεριλαμβάνει το μάρκο. Το ευρώ όμως δεν είναι τόσο ελκυστικό όσο ήταν το μάρκο, γιατί συμπεριλαμβάνει εκτός από την Γερμανία και την Γαλλία. Και τις άλλες χώρες φυσικά, αλλά αυτες είναι ουσιαστικά οι δύο χώρες του ευρώ. Επομένως το ευρώ έχασε την γοητεία που είχε το μάρκο, λόγω της απέχθειας που έχουν οι Γερμανοί στον πληθωρισμό, αλλά εξακολουθεί να είναι ένα από τα πιο ισχυρά νομίσματα στον κόσμο. Είναι ας πούμε ένα μάρκο β κατηγορίας.

Κακά τα ψέματα, αν μας ρωτήσουν σε τι νόμισμα θέλουμε να έχουμε τις αποταμιεύσεις μας, όλοι θα ζητήσουμε ή δολάριο, ή ευρώ, ή Ελβετικό φράγκο. Άντε να ζητήσουμε κανένα Γιέν. Αλλά όλα έχουν και κάποιο όριο, και ακόμη και οι Αμερικανοί ανησυχούν μήπως έρθει κάποια στιγμή που οι αγορές τους γυρίσουν την πλάτη, και γι’αυτό και κάνουν προσπάθειες δημοσιονομικής εξυγίανσης.

Να αδράξω την ευκαιρία για να αποδομήσω μία πολύ γνωστή θεωρία συνομωσίας, η οποία φαίνεται πολύ ανόητη σε κάποιον που ξέρει τα βασικά γύρω από το θέμα, αλλά μπορεί να φαίνεται πολύ λογική σε κάποιον που δεν γνωρίζει το θέμα. Λέει η κομμουνιστική και ναζιστική προπαγάνδα ότι οι Αμερικανοί υποχρεώνουν τον κόσμο να πληρώνει το πετρέλαιο σε δολάριο. Αυτό είναι ψέμα. Κανείς δεν μπορεί να επιβάλλει στην Κίνα σε τι νόμισμα θα πληρώσει την Ρωσία για το Ρωσικό πετρέλαιο που εισάγει. Αν η Ρωσία δέχεται να την πληρώσει η Κίνα με καρβέλια ψωμιού, η Κίνα μπορεί να πληρώσει το Ρωσικό πετρέλαιο με καρβέλια Κινέζικου ψωμιού, χωρίς να δώσει όχι δολάριο, αλλά ούτε καν κινέζικο νόμισμα.

Αυτή η κομμουνιστική και ναζιστική προπαγάνδα βασίζεται στο ότι μετά τον Β Παγκόσμιο Πόλεμο, όταν οι ΗΠΑ ήθελαν να βοηθήσουν τις χώρες της Ευρώπης, επειδή φοβόντουσαν ότι θα έπεφταν στην επιρροή του Στάλιν, έδιναν δισεκατομμύρια δολάρια σε βοήθεια στις Ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, προκειμένου να αγοράζουν τα προϊόντα των Αμερικανικών εταιρειών. Για να το κάνουν όμως αυτό τύπωναν πολύ φρέσκο δολάριο, που έδιναν σε μορφή επιδοτήσεων στην Ευρώπη πχ Μάρσαλ Plan κλπ. Για να μην πέφτει η αξία του δολαρίου λόγω της υπερβολικής αύξησης της ποσότητας του, οι ΗΠΑ ζητούσαν από την Σαουδική Αραβία να ζητάει τους πελάτες της να πληρώνουν το πετρέλαιο που αγόραζαν σε δολάριο, ώστε να μην καταρρεύσει το δολάριο.

Σε αυτό δεν υπήρχε κάποια θεωρία συνομωσίας. Η κυβέρνηση των ΗΠΑ φέσωνε τους Αμερικανούς πολίτες, γιατί τύπωνε δολάρια, τα έδινε στους Ευρωπαίους, και οι Ευρωπαίοι αγόραζαν Αμερικανικά προϊόντα. Υποτίθεται βέβαια για καλό σκοπό, προκειμένου να μην πέσει η Ευρώπη στα χέρια του Στάλιν. Γιατί μόλις ο Χίτλερ βγήκε από την μέση το 1945, ξεκίνησε ο ψυχρός πόλεμος ανάμεσα στις ΗΠΑ και την Ρωσία. Το αποτέλεσμα όμως ήταν να φεσώνει η Αμερικανική κυβέρνηση τους πολίτες της, έστω και για καλό σκοπό, γιατί οι Αμερικανικές εταιρείες πουλούσαν τα προϊόντα τους στην Ευρώπη, και αποταμίευαν σε δολάριο. Το δολάριο όμως έχανε την αξία του λόγω του πληθωρισμού από το υπερβολικό τύπωμα, δημιουργώντας ταυτόχρονα φούσκα στην Αμερικανική οικονομία. Βλέπε “Πως Δημιουργούνται οι Οικονομικές Φούσκες”.

Από την δεκαετία του 70 συνέβη το αντίθετο, αφού οι ΗΠΑ εισήγαγαν περισσότερο απ’όσο εξήγαγαν, δίνοντας δολάρια στις χώρες εξαγωγείς, φεσώνοντας με τον πληθωρισμό του δολαρίου τους πολίτες των χωρών που είχαν εμπορικά πλεονάσματα, κυρίως της Κίνας, της Γερμανίας και των Αράβων του Κόλπου.

Τέλος πάντων όμως, θέλω να πω ότι η τιμή του πετρελαίου εκφράζεται συνήθως σε δολάρια, αλλά δεν ισχύει αυτό που λένε οι κομμουνιστές και οι ναζί, ότι δηλαδή οι χώρες που πουλάνε πετρέλαιο και οι χώρες που αγοράζουν πετρέλαιο είναι υποχρεωμένες να δέχονται και να πληρώνουν σε δολάρια. Ότι νόμισμα γουστάρουν μπορούν να δέχονται η Ρωσία, η Σαουδική Αραβία και όλες οι χώρες που πουλάνε πετρέλαιο. Το ότι μετά τον Β Παγκόσμιο η Σαουδική Αραβία συμφώνησε να απαιτεί να πληρώνεται σε δολάρια είναι κάτι που συνέβη επειδή οι ΗΠΑ και η Σαουδική Αραβία ήταν οι πιο στενοί σύμμαχοι. Αλλά δείτε την Ρωσία σήμερα. Τι νόμισμα θα προτιμήσει για τις πωλήσεις της? Θα προτιμήσει δολάρια, ευρώ και Ελβετικό φράγκο, για τους ίδιους ακριβώς λόγους που θα τα προτιμούσατε και εσείς.

Να αποδομήσω άλλη μία θεωρία συνομωσίας. Πως γίνεται λέει οι χώρες που έχουν πλεονάσματα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών να χρωστάνε? Πως γίνεται δηλαδή μία χώρα που εξάγει 150.000 πορτοκάλια και εισάγει 100.000 πορτοκάλια ετησίως να χρωστάει? Πως γίνεται λέει να χρωστάει όλος ο κόσμος? Άρα σου λέει το κουμούνι και το ναζιστόνι υπάρχει κάποιος Εβραίος που μαζεύει τα πορτοκάλια. Η πραγματικότητα είναι ότι μία χώρα που εξάγει κάθε χρόνο 150 πορτοκάλια και εισάγει 100 δεν χρωστάει. Η κυβέρνηση της όμως είναι πολύ πιθανό να χρωστάει, αν επιθυμεί να δαπανά περισσότερα απ’όσα προκύπτουν από τα φορολογικά έσοδα και το τύπωμα χρήματος.

Σκεφτείτε το εξής παράδειγμα. Μία χώρα παράγει κάθε χρόνο 1000 πορτοκάλια. Η κυβέρνηση φορολογεί το 50%, και μαζεύει 500 πορτοκάλια, και τα δίνει στους δημοσίους υπαλλήλους που κάνουν δημόσια έργα κτλ. Οι πολίτες καταναλώνουν άλλα 400 πορτοκάλια. Η κυβέρνηση  εκδίδει νέο χρήμα και αγοράζει άλλα 50 πορτοκάλια, που είναι ουσιαστικά ένα δάνειο στους πολίτες που κρατάνε το νέο χαρτονόμισμα, και εκδίδει και ομόλογα και αγοράζει από τους πολίτες της άλλα 50 πορτοκάλια, παίρνοντας ένα δάνειο από τους πολίτες που κρατάνε τα ομόλογα. Άρα η χώρα δεν χρωστάει, αλλά η κυβέρνηση χρωστάει, αφού έχει δανειστεί 100 πορτοκάλια στους πολίτες που κρατάνε το νέο χαρτονόμισμα και τα ομόλογα. Άρα η κυβέρνηση χρωστάει στο εσωτερικό. Το εθνικό προιόν όμως έχει εξαντληθεί, αφού 1000-500-400-50-50 = 0

Αν η κυβέρνηση χρειαζόταν άλλα 100 πορτοκάλια, θα έπρεπε να βρει κάποιον από το εξωτερικό για να την δανείσει, αφού η εσωτερική παραγωγή εξαντλήθηκε. Θεωρώ για απλοποίηση ότι δεν υπάρχει απόθεμα από την προηγούμενη χρονιά. Άρα η κυβέρνηση εκδίδει και ένα ομόλογο προς το εξωτερικό, και τώρα χρωστάει και στο εξωτερικό. Αυτό είναι το λεγόμενο διπλό έλλειμμα. Από την μία πλευρά δημοσιονομικό έλλειμμα, που σημαίνει ότι η κυβέρνηση εισέπραξε 500 πορτοκάλια αλλά κατανάλωσε 700. Από την άλλη πλευρά υπάρχει και έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών, που σημαίνει ότι η χώρα παρήγαγε 1000 πορτοκάλια αλλά κατανάλωσε 1.100, και άρα δανείστηκε 100 πορτοκάλια από το εξωτερικό. Επίσης λόγω της έκδοσης του νέου χρήματος, προκειμένου να χρηματοδοτηθούν τα δημοσιονομικά ελλείμματα, δημιουργήθηκε πληθωρισμός, που σημαίνει ότι το εγχώριο νόμισμα έχασε μέρος της αξίας του.


Η σημαντική διαφορά είναι ότι αν μία χώρα είναι πλεονασματική σε σχέση με τον υπόλοιπο κόσμο, το χρέος του κράτους θα είναι προς τους πολίτες της χώρας αυτής, και όχι προς τους πολίτες άλλων χωρών. Γιατί το να είναι η χώρα πλεονασματική στις συναλλαγές της με τον υπόλοιπο κόσμο σημαίνει εξορισμού ότι η παραγωγή της καλύπτει τις ανάγκες και των πολιτών της, και τις ανάγκες του δημοσίου, και περισσεύει και ένα μέρος της παραγωγής που πωλείται στο εξωτερικό (εξάγεται). Άρα η κυβέρνηση, αν είναι ελλειμματική, που μπορεί να μην είναι και να αρκείται στους φόρους που συλλέγει, θα χρωστάει στους πολίτες της χώρας και όχι στους πολίτες του εξωτερικού. . Για να το πω πιο απλά, μπορεί ο Τζον στις ΗΠΑ να κρατάει ένα ομόλογο του Ελληνικού δημοσίου αξίας 100 πορτοκαλιών, αλλά ο Τζον χρωστάει στον Μάκη στην Ελλάδα 200 πορτοκάλια, και ουσιαστικά το χρέος της Ελλάδας το κρατάει ο Μάκης, αφού ο Τζον, στον οποίο χρωστάει το Ελληνικό κράτος, χρωστάει στον Μάκη περισσότερα από αυτά που του χρωστάει το Ελληνικό κράτος. Τα καθαρά ποσά μετράνε και όχι τα μεικτά. 


ΥΓ Μπορεί κάποιος να σκεφτεί, μα στην Κίνα που είναι κομμουνιστική χώρα πως γίνεται να χρωστάει το κράτος? Μα η Κίνα έγινε αυτό που έγινε, γιατί λόγω των προβλημάτων της με την Σοβιετική Ένωση τα βρήκε με τις ΗΠΑ το 1979, και από τότε οι δυτικές εταιρείες άρχισαν να επενδύουν στην Κίνα. Τα ποσοστό των κερδών των εταιρειών αυτών το κρατάνε οι εταιρείες. Δεν το παίρνει το Κινεζικό κράτος. Η Κίνα έγινε αυτό που έγινε από το 80 και μετά. Μέχρι τότε ήταν μία υπανάπτυκτη αγροτική οικονομία.


Βλέπε επίσης “Γιατί Χρωστούν Όλα τα Κράτη”
http://iakovosal.blogspot.gr/2015/10/blog-post_38.html

Για τον αναλυτικό πίνακα της CIA βλέπε
The World Factbook


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου